و قناطير مقنطرة ذكر كرد . و اما كلمه « رضوان » به كسره را و هم به ضمه آن به معناى رضا و خشنودى است ، و آن حالتى است كه در نفس آدمى هنگام برخورد با چيزى كه ملايم طبع او است پيدا مىشود ، و نفس از پذيرفتن آن امتناع نمىورزد ، و در صدد دفع آن بر نمىآيد ، در مقابل اين حالت ، حالت سخط و خشم است كه در هنگام برخورد با ناملايمات ، در نفس پيدا مىشود و نفس در صدد دفع آن بر مىآيد . در قرآن كريم مساله رضاى خداى سبحان مكرر آمده ، و بايد دانست كه رضايت خدا همانطور كه بالنسبه به فعل بندگانش در باب اطاعت تصور دارد ، همچنين در غير باب اطاعت از قبيل اوصاف و احوال و غيره تصور دارد ، ( همانطور كه مىگوئيم نماز باعث رضاى خدا است ، همچنين مىگوئيم تواضع و رقت قلب باعث خشنودى او است « مترجم » ) . چيزى كه هست بيشتر مواردى كه در قرآن كلمه رضاى خدا آمده ، ( اگر نگوئيم همه مواردش ) از قبيل رضايت به اطاعت است ، و به همين جهت است كه در آيات زير رضاى خدا را با رضاى بنده ، مقابل هم قرار داده . رضايت خدا از بنده اش به خاطر اطاعت او است ، و رضايت بنده از خدا به خاطر پاداشى است كه به او مىدهد ، و يا به خاطر حكمى است كه به نفع او صادر مىكند . « رَضِيَ اللَّه عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْه » « 1 » . « يا أَيَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّةُ ارْجِعِي إِلى رَبِّكِ راضِيَةً مَرْضِيَّةً » « 2 » . « وَالسَّابِقُونَ الأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهاجِرِينَ وَالأَنْصارِ ، وَالَّذِينَ اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسانٍ ، رَضِيَ اللَّه عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْه ، وَأَعَدَّ لَهُمْ جَنَّاتٍ . . . » « 3 » . اينكه در اين مقام يعنى مقام شمردن آنچه براى انسان خير است ، و مطابق با امور مورد علاقه زندگى دنيايى او است مساله رضايت خدا را شمرده ، دلالت دارد بر اينكه خود رضوان نيز از خواسته هاى انسانى ، و يا مستلزم امرى است كه آن امر اين چنين است ، و به همين جهت بوده كه در اين آيه آن را در مقابل جنات و ازواج ذكر كرده است .

--> ( 1 ) خدا از ايشان راضى شده و ايشان از خدا سوره بينه آيه 8 . ( 2 ) هان اى نفس آرامش يافته برگرد به سوى پروردگارت در حالى كه تو از او و او از تو راضى است سوره فجر آيه 28 . ( 3 ) سوره توبه آيه 100 .